Urodził się: 13 grudnia 1801 roku (niedziela) w Pilźnie

                        (par. i gm. Pilzno, cyr. tarnowski, woj. krakowskie)

Rodzice:

- Bonifacy Janikowski (1780-1835)

- Agnieszka Joanna Bochyńska (1781-1831)

 

Rodzeństwo: (9)

- Andrzej Klemens Erazm (1799-1864)

- Michał Bonifacy Hieronim (1804-1827)

- Stanisław Bonifacy Jan Nepomucen (1806-?)

- Metody Konstanty (1808-?)

- Edward Maximilian (1809-1811)

- Eufrozyna Franciszka Karolina (1811-?)

- Julia Katarzyna (1813-1814)

- Franciszka (1815-?)

- Jan Nepomucen (1817-?)

 

Żona:

- Emilia Anna Kaldenbach (1804-1870)

 

Ślub: 26 lipca 1828 roku (sobota) w Kościele pw. Św. Jana Chrzciciela              w Warszawie

Dzieci: (3)

- Antonina Emilia (1829-?)

- Piotr Teofil Bonifacy (1833-1880)

- Walerya Agnieszka Genowefa (1835-?)

 

Zmarł: 12 października 1840 roku (poniedziałek) w Warszawie

 

Pochowany: na Cmentarzu Powązkowskim

                           ( kw. 43, rząd I, p. 17/18 )

                           - grobowiec rodziny Borettich

 

Drugie dziecko Bonifacego i Agnieszki.

 

 

Oryginalny Akt Chrztu:    pierwopis Kościelny

 

 

Rok 1801, 23 grudnia (środa)

Kościół Parafialny pw. Św. Jana Chrzciciela w Pilźnie

Księga Chrztów, Tom z lat 1785-1832, strona 92, bez numeru

 

Urodzony: 13 grudnia 1801 roku

Wodą Chrzczony: 23 grudnia 1801 roku

Nr domu: 5

Trojga imion: Teofil Mikołaj Aleksander

Wiara: Katolicka

Płeć: Męska

Ojciec : Dostojny Bonifacy Janikowski obywatel

Matka: Dostojna Agnieszka córka Jana Bochyńskiego Prezydenta Magistratu

Rodzice chrzestni: Jan Janikowski obywatel Krakowa

                                        Dostojna Franciszka Bochyńska żona Prezydenta

                                        Józef Piątka Kapitan wojsk austryjackich

                                        Agnieszka Janikowska panna obywatelka Krakowa

 

Chrzczący: Mateusz Skalski Wikariusz

 

 

Lata dziecinne spędził w domu rodziców, gdzie przede wszystkim przykład, pełnej cnót chrześcijańskich matki, zaszczepił w nim najszlachetniejsze uczucia. Nauki pobierał kolejno w Pilźnie, Jaśle, Tarnowie i Krakowie. Wyuczywszy się ostatecznie kupiectwa, oddał się temu zawodowi wyłącznie.

 

Bardzo wcześnie bo w 1818 roku jako siedemnastoletni młodzieniec przeniósł się do Warszawy, gdzie pracowitością, rzetelnością i uprzejmością zdobył wysoką pozycię jako bogaty kupiec i działacz społeczny. Zjednał sobie tym miłość i szacunek, równie pomiędzy współtowarzyszami, jak i w opinii publicznej.

W Warszawie prowadził skład sukna przy ulicy Senatorskiej.

 

W roku 1828 bierze ślub z Emilią Anną Kaldenbach.

 

 

Oryginalny Akt Ślubu:   pierwopis Kościelny:    łaciński     polski      wtóropis ASC

 

 

Rok 1828, 26 lipca (sobota)

Kościół Parafialny pw. Św. Jana Chrzciciela w Warszawie

Księga Ślubów, Tom łaciński z lat 1818-1829, strona 450, polski z lat 1826-1830, strona 468, ASC strona 414, numer aktu wszędzie 138

 

Działo się w Warszawie dnia dwudziestego szóstego miesiąca Lipca tysiąc osiemset dwudziestego ósmego Roku o godzinie piątej z rana Wiadomo czyniemy, że w przytomności Świadków urodzonych Andrzeja Janikowskiego Doktora Medycyny i Chirurga liczącego lat dwadzieścia osiem w Warszawie przy ulicy Podwale pod liczbą pięćset dwadzieścia cztery zamieszkałego Brata rodzonego, niżej wymienionego urodzonego Teofila Janikowskiego, i Franciszka Przezdzieckiego (*) sekretarza w Komisyi Rządowej Woyny liczącego lat czterdzieści pięć w Warszawie przy ulicy Nowomieyskiej pod liczbą sto pięćdziesiąt dziewięć zamieszkały, na dniu dzisiejszym zawarte zostało Religijne Małżeństwo między urodzonym Teofilem Janikowskim kawalerem Kupcem tutejszym w Warszawie przy ulicy Podwale pod liczbą pięćset dwadzieścia cztery w Parafii Świętego Jana od lat dwóch zamieszkały urodzony w Mieście Pilzno Gallicyi Austryiackiej z Bonifacego Obywatela i Agnieszki z Bochyńskich Małżonków Janikowskich tamże zamieszkałych, mający lat dwadzieścia sześć, a Panną Emilią Anną Kaldenbach córką, niegdy Karola Fryderyka Kaldenbach Kupca w Warszawie zmarłego i Franciszki Wiktoryi z Rykowskich Małżonków powtórnego Ślubu Przezdzieckiej w temże Mieście przy ulicy Nowomieyskiej pod liczbą sto pięćdziesiąt dziewięć zamieszkałej, zrodzoną w Pradze pod Warszawą mającej lat dwadzieścia cztery z Matki swej pod liczbą przyrzeczoną w Parafii Świętego Jana od roku zamieszkałą. Małżeństwo to z powadze udzielonej Dyspensy widno tylko poprzedziła zapowiedz w dniu trzynastym miesiąca i Roku bieżącego w Kościele Parafialnym Warszawskim Świętego Jana. Poprzedziło je także zezwolenie ustne obecnej aktowi niniejszemu Matki z strony nowozaślubionej, i dowód zaś zezwolenia od żyjących Rodziców nowo zaślubionego jako nie Składany w skutek artykułu setnego szestnastego Prawa Cywilnego żądanym bądź nie mógł, Tamowania Małżeństwa nie zaszło. Małżonkowie nowi oświadczają, iż niezawarli umowy przedślubnej. Niniejszy Akt Stawającym i Świadkom przeczytany, podpisany został przez nas wraz z nowo zaślubionymi, Matką nowozaślubionej i obecnymi świadkami.

 

(-) Xiądz Walenty Greiffenberg Proboszcz Kościoła Parafialnego Świętego Jana 

 

(-) Teofil Janikowski                              (-) Emilia Anna Kaldenbach

 

(-) Franciszka Przezdziecka Matka

 

(-) Andrzej Janikowski                          (-) Franciszek Przezdziecki

 

na marginesie istnieje dopisek:

( który powinien znajdować się w miejscu oznaczonym w tekście (*) )

 

"Oyczyma niżej wymienionej Emili Anny Kaldenbach" i podpisy (parafki)

 

 

 

W latach 1831 i 1836 był zastępcą sędziego Trybunału Handlowego, a w 1838 roku członkiem Komitetu Reprezentacyjnego Zgromadzenia Kupców Warszawskich, jako przedstawiciel handlu sukiennego.

Wreszcie w 1839 roku otrzymał nominację na Radcę w Dyrekcji Głównej Towarzystwa Ogniowego.

 

Nie to jednak stanowi najpiękniejszą stronę jego życia, nie to go ulubieńcem Warszawian zrobiło, i dało imieniowi Janikowskiego piękny i zasłużony rozgłos. Pod świętym wpływem zacnej matki ukształciwszy serce, napojony uczuciem miłości chrześcijańskiej, pojął, że obok pełnienia obowiązków powołania swego, obok czuwania nad losem własnej rodziny, są jeszcze obowiązki obywatela i te, których ludzkość od nas wymaga.

Nie uchylił się od nich Teofil , sam sobie wskazał cel piękny i szlachetny, do którego podążał w krótkiej pielgrzymce życia.

 

Wezwany w 1832 roku przez Warszawskie Towarzystwo Dobroczynne na opiekuna cyrkułowego, następnie zaś na kasjera, miał sposobność przyjrzeć się z bliska nędzy i cierpieniom robotniczej klasy mieszkańców, - i wtedy to postanowił użyć wszystkich sił swoich ku wspieraniu nieszczęśliwych i nie rozłączył się z tą myślą, aż do ostatka życia. Ona go zajmowała ciągle, a przede wszystkim w chwilach wypoczynku od pracy; ona naprowadziła go na liczne źródła powiękaszania majątku ubogich, przez zachęcanie bogatych, częstokroć swoim własnym przykładem, do dzielenia się z nimi, przez urządzanie coraz nowych na ten cel zabaw publicznych, i przez różne sposoby, które myślą i sercem wypracował.

 

W Towarzystwie Dobroczynności przyczynił się do powstania nowego wydziału ochrony dzieci, którego został wiceprzewodniczącym.

 

Wyróżniał się aktywnością, a w pomocy dla ofiar katastroficznej powodzi, jaką spowodował wylew Wisły w 1838 roku był pierwszym w kraju, który pomyślał o urządzeniu "sal ochrony" dla biednych dzieci. Szczególnie interesował się losem dzieci z najuboższych warstw społeczeństwa — był twórcą ochronek, pierwowzorów dzisiejszych przedszkoli, w których dzieci otrzymywały posiłki, bawiły się, były wychowywane i nauczane, podczas kiedy ich matki pracowały poza domem. Sale te rozwinęły się później w ochronki zwane domami

kś. Baudouina (zobacz informacja poniżej).

 

Zmarł młodo, bo w trzydziestym dziewiątym roku życia w 1840 roku. Na grobie żona wystawiła mu pomnik, który umieścił w swym opracowaniu cmentarza Powązkowskiego Stanisław Szenic pod pozycią 86.

Przyjaciel, poeta Stanisław Jachowicz, napisał tekst epitafium na grób Teofila na cmentarzu Powązkowskim (zniszczony w czasie II-ej wojny światowej):

 

"Płacze go żona z dziećmi, i ludzkość strapiona,

Jemu winna początek dzieci ochrona

Wszystko biednym poświęcił - i samego siebie !

Cześć jemu tu na ziemi, a nagroda w niebie."

 

Stanisław Jachowicz

 

 

Oryginalny Akt Zgonu:   pierwopis Kościelny

 

 

Rok 1840, 13 października (wtorek)

Kościół Parafialny pw. Św. Jana Chrzciciela w Warszawie

Księga Zgonów, Tom z lat 1840-1842, strona 178, numer aktu 533

 

Działo się w Warszawie dnia trzynastego miesiąca Paqździernika tysiąc osmset czterdziestego roku o godzinie dziewiątej z rana. Satwili się Adam Janikowski Obywatel liczący lat pięćdziesiąt, przy ulicy Miodowej pod liczbą czterysta osiemdziesiąt jeden i Mikołaj Rykowski Kupiec tutejszy liczący lat pięćdziesiąt, przy ulicy Podwale pod liczbą czterysta dziewięćdziesiąt siedem, obudwa w Warszawie zamieszkali i oświadczyli Nam że w dniu wczorajszym o godzinie siódmej z rana w mieszkaniu swoim w Warszawie przy ulicy Miodowej pod liczbą czterysta dziewięćdziesiąt pięć umarł Teofil Janikowski Kupiec tutejszy lat trzydzieści dziewięć żyjący, urodzony w mieście Pilznie Gallicyi Austryjackiej z niegdy Bonifacego Janikowskiego i Agnieszki z Bochyńskich Małżonków, zostawiwszy po sobie owdowiałą żonę Emilię z Kaltenbachów pod liczbą powyższą zamieszkałą. Przekonawszy się naocznie o zejściu wspomnianego Teofila Janikowskiego, Akt ten stawającym przeczytany /: z których pierwszy jest Stryjem zmarłego :/ podpisanym został przez Nas wraz z Stawającymi.

 

(-) Xiądz Stanisław Zwoliński Wikariusz Metrop. Warszawski

 

(-) Adam Janikowski            (-) Mikołaj Rykowski

 

 

 

W Warszawie zamieszkuje:

- w roku 1827 przy ulicy Mostowej pod liczbą 495

- w roku 1828 przy ulicy Podwale pod liczbą 524

 

 

Rodzice jego spoczywają na cmentarzu w Pilźnie ( zobacz foto ).

 

 

 

 


  

Źródła:

 

- Archiwum Kościoła pw. Św. Jana Chrzciciela w Pilźnie,

- Archiwum Archikaterdy Warszawskiej,

- K. Wł. Wójcicki: "Cmentarz Powązkowski pod Warszawą" Tom I 1855,

- Polski Słownik Biograficzny - Tom X, str. 521,